അമ്പലപ്പുഴ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രംAmbalappuzha Sree Krishna Temple

ആലപ്പുഴ പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 14 കി.മീ തെക്ക്, പച്ചപ്പും ജലാശയങ്ങളും നിറഞ്ഞ കുട്ടനാടൻ നാട്ടിലാണ് അമ്പലപ്പുഴ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം. ഒരു കൈയിൽ ചാട്ടയും മറുകൈയിൽ ശംഖുമേന്തിയ അർജ്ജുനസാരഥിയായ പാർത്ഥസാരഥിയാണ് കൃഷ്ണശിലയിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠ. എങ്കിലും ഭക്തർക്ക് ഭഗവാൻ ഉണ്ണിക്കണ്ണനാണ്; ‘തെക്കിന്റെ ദ്വാരക’ എന്നും ക്ഷേത്രം അറിയപ്പെടുന്നു.

അമ്പലപ്പുഴ എന്ന് കേൾക്കുമ്പോൾ മിക്കവരുടെയും മനസ്സിൽ ആദ്യം വരുന്നത് പ്രസിദ്ധമായ പാൽപ്പായസമാണ് – നിത്യവും ഭഗവാന് നിവേദിക്കുകയും ഭക്തർ പ്രസാദമായി വീട്ടിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്യുന്ന പാലും അരിയും ചേർന്ന പായസം. മലയാള സംസ്കാരവുമായും ക്ഷേത്രത്തിന് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട് – ഓട്ടൻതുള്ളലിന്റെ ഉപജ്ഞാതാവായ കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാരെ ഇവിടെ സ്മരിക്കുന്നു.

Ambalappuzha Sree Krishna Temple lies in the green, water-laced country of Kuttanad, about 14 km south of Alappuzha town. The black stone idol shows Krishna as Parthasarathy, Arjuna's charioteer, with a whip in one hand and a conch in the other – yet devotees love him as the child Unnikannan, and the temple is often called the Dwaraka of the south.

For most visitors the name Ambalappuzha means one thing first: the famous palpayasam, the creamy rice-and-milk payasam offered to the Lord every day and taken home as prasadam. The temple is also close to the heart of Malayalam culture – the poet Kunchan Nambiar is remembered here as the creator of Ottanthullal.

അമ്പലപ്പുഴയുടെ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധമായ കഥ ഒരു ചതുരംഗക്കളിയുടേതാണ്. ചതുരംഗപ്രിയനായ നാട്ടുരാജാവിനെ ഒരിക്കൽ ഒരു സന്ന്യാസി കളിക്കാൻ വെല്ലുവിളിച്ചു. സമ്മാനമായി ചോദിച്ചത് അരി മാത്രം – ആദ്യ കളത്തിൽ ഒരു മണി, രണ്ടാമത്തേതിൽ രണ്ട്, മൂന്നാമത്തേതിൽ നാല്, അങ്ങനെ ഓരോ കളത്തിലും ഇരട്ടിയായി. കളിയിൽ തോറ്റ രാജാവിന് തന്റെ രാജ്യത്തെ മുഴുവൻ ധാന്യപ്പുരകളും പോരാ ആ കടം വീട്ടാനെന്ന് ബോധ്യമായി. അപ്പോൾ സന്ന്യാസി ശ്രീകൃഷ്ണനായി ദർശനം നൽകി; ദിവസവും ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭക്തർക്ക് പായസം വിളമ്പി കടം കുറേശ്ശെ വീട്ടിയാൽ മതിയെന്നും പറഞ്ഞു. അങ്ങനെയാണ് പാൽപ്പായസ പാരമ്പര്യം തുടങ്ങിയതെന്നും, ഈ നിവേദ്യം സ്വീകരിക്കാൻ ഗുരുവായൂരപ്പൻ നിത്യവും അമ്പലപ്പുഴയിലെത്തുന്നുവെന്നും ഭക്തർ വിശ്വസിക്കുന്നു.

പ്രതിഷ്ഠയെക്കുറിച്ചും ഒരു കഥയുണ്ട്. ആദ്യത്തെ വിഗ്രഹം അനുയോജ്യമല്ലെന്ന് കണ്ടതിനെത്തുടർന്ന് കുറിച്ചിയിലെ കരിങ്കുളം ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് ഉചിതമായ വിഗ്രഹം കൊണ്ടുവന്നു. വിഗ്രഹവുമായി വന്ന സംഘം ഒരു രാത്രി ചമ്പക്കുളത്ത് തങ്ങിയെന്നും, ആ യാത്രയുടെ ഓർമ്മയ്ക്കാണ് പമ്പയിൽ ഇന്നും ചമ്പക്കുളം മൂലം വള്ളംകളി നടത്തുന്നതെന്നുമാണ് പറയപ്പെടുന്നത്.

ചെമ്പകശ്ശേരി നാട്ടുരാജ്യത്തിലെ പൂരാടം തിരുനാൾ ദേവനാരായണൻ തമ്പുരാൻ പതിനഞ്ചിനും പതിനേഴിനും നൂറ്റാണ്ടുകൾക്കിടയിൽ ക്ഷേത്രം നിർമ്മിച്ചുവെന്നാണ് കരുതപ്പെടുന്നത്; പിന്നീട് ഈ രാജ്യം തിരുവിതാംകൂറിന്റെ ഭാഗമായി. 1789-ൽ ടിപ്പു സുൽത്താന്റെ സൈന്യം ഗുരുവായൂരിന് ഭീഷണിയായപ്പോൾ ഗുരുവായൂരിലെ വിഗ്രഹം കുറച്ചുകാലം സുരക്ഷിതമായി ഇവിടെ സൂക്ഷിച്ചുവെന്നും പറയപ്പെടുന്നു. കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ ആദ്യമായി ഓട്ടൻതുള്ളൽ അവതരിപ്പിച്ചത് ഈ ക്ഷേത്രമുറ്റത്താണെന്നാണ് വിശ്വാസം; അദ്ദേഹവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മിഴാവ് ഇന്നും ഇവിടെ കാണാം. ഇന്ന് ക്ഷേത്രഭരണം തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡിനാണ്.

The best-known story of Ambalappuzha is about a game of chess. The local king, a keen player, was challenged by a wandering sage, who asked only for rice as his prize – one grain on the first square, two on the second, four on the third, doubling every time. The king lost, and soon realised that all the granaries of his kingdom could not pay such a debt. The sage then showed his true form as Krishna and told the king he could pay little by little, by serving payasam to pilgrims at the temple every day. Devotees believe this is how the palpayasam tradition began, and also that Guruvayurappan himself comes to Ambalappuzha each day to receive it.

Another story tells how the temple got its idol. The first idol was found to be unsuitable, and a fitting one was brought from the Karinkulam temple at Kurichi. The party carrying it is said to have halted overnight at Champakulam, and the Champakulam Moolam boat race on the Pampa is still held in memory of that journey.

The temple itself is believed to have been built by Pooradam Thirunal Devanarayanan Thampuran, ruler of the small kingdom of Chembakassery, sometime between the 15th and 17th centuries; the kingdom later became part of Travancore. In 1789, when Tipu Sultan's army threatened Guruvayur, the Guruvayur idol is said to have been brought here for safekeeping for some time. Kunchan Nambiar is believed to have first performed Ottanthullal on the temple premises, and the mizhavu drum linked with him is still shown here. Today the temple is administered by the Travancore Devaswom Board.